MGA PAMBANSANG ALAGAD NG SINING NG PILIPINAS.

Ang Pambansang Alagad ng Sining ay isang titulo na ibinibigay sa mga Pilipino na nakamit ng pinakamataas na pagpapakilala dahil sa makabuluhang pag-ambag sa kaunlaran ng mga sining Pilipino: Musika, Sayaw, Teatro, Sining Biswal, Panitikan,Pelikula, Sining-Pamamalita, Moda at Arkitektura, at Sining Pangkapanalig.

Ang Parangal ng Pambansang Alagad ng Sining ay pinamunuan ng Sentrong Pangkultura ng Pilipinas (CCP) mula sa kabutihang-loob ng Proklamasyong Pampanguluhan Blg. 1001 noong Abril 2, 1972 at ng Pambansang Komisyon sa Sining at Kultura (NCCA).

FERNANDO AMORSOLO (Mayo 30, 1892 – Abril 24, 1972) ay isa sa mga pinakamahalagang artista ng sining sa Pilipinas. Si Amorsolo ay isang pintor ng mga larawan ng mga tao at tanawing pambaryo ng Pilipinas. Kilala siya sa kaniyang pagiging malikhain at pagkadalubhasa sa paggamit ng liwanag sa aspeto ng sining. Ipinanganak sa Paco, Maynila, nakatapos siya ng pag-aaral mula sa Paaralang Pansining ng Liseo ng Maynila noong 1909.

ANG KIUKOK (Davao, 1 March 1931-9 May 2005) ay isang Pilipinong modernong pintor na kilala para sa kanyang mga dibuho na may mga nakakatakot at nakakaistorbong imahen sa estilong cubist at expressionist. Noong 2001, itinuring siyang Pambansang Alagad ng Sining.Ipinanganak si Ang sa Lungsod Davao. Nagmula sa Tsina ang kanyang mga magulang, si Vicente Ang at Chin Lim, kaya unang sinusulat niya ang kanyang apelyido. Nag-aral siya ng pagpipinta sa estilong Tsino habang nasa murang edad pa siya. Nag-aral siya ng pagpipinta sa Unibersidad ng Santo Tomas noong 1952 hanggang 1954.

HONORATA DELA RAMA Si Honorata dela Rama ay isang Pambansang Alagad ng Sining sa Musika at Teatro at pinarangalan bilang Reyna ng Kundiman noong 1979. Ipinanganak siya noong 11 Enero 1902 sa Pandacan, Maynila at lumaki kina Pastora Matias, at sa asawa nitong si Leon Ignacio. Ikinasal siya noong 1932 kay Amado V. Hernandez, isang makata.

LEVI CELERIO (Abril 30, 1912-Abril 2, 2002) ay isang Pilipinong kompositor. Siya ay nakasulat ng mahigit na 4,000 na mga awiting Pilipino na pambayan, pamasko at pag-ibig na ginamit sa mga pelikula. Kasali siya sa Guinness Book of Records dahil sa pagtugtog niya sa pamamagitan ng dahon. Siya ay ipinanganak noong 1912 sa Tondo, Maynila. Una siyang gumanap sa pelikulang Rosalinda ng PAM Pictures. Sinundan iyon ang pelikula nina Jaime dela Rosa at Prescilla Cellona na pinamagatang Sa Paanan ng Nazareno. Napasama rin siya sa pinakamalaking pelikula ng LVN Pictures, ang Casa Grande. Siya ay ginawaran ng titulong Pambansang Alagad ng Sining sa Musika at Panitikan noong 1997 ni Pangulong Fidel Ramos, na kinilala siya na isang Kompositor at Prolifikong Lyricista bilang tunay na kaganapan sentimientong makapuso ng sambayanang Pilipino.

ISHMAEL BERNAL ay kinikilala dito sa Pilipinas bilang isa sa mga pinakamahusay na direktor sa kasaysayan ng pelikulang Pilipino. Ngunit bukod sa kanyang mga nagawang pelikula, nagdirek din siya maging sa telebisyon, gumanap ng iba’t ibang karakter sa mga palabas, at manunulat ng iskrip. Kung pag-uusapan naman ang kanyang mga pelikula, karamihan sa mga ito ay nagtatalakay ng mga isyu patungkol sa kababaihan at moralidad.

LINO BROCKA (1939-1991), na mas nakilala bilang Lino Brocka, ay isa sa mga pinakamahusay na direktor sa Pilipinas na pinarangalan at kinilala, maging sa ibang bansa. Tinalakay niya sa kanyang mga pelikula ang mga paksa na pilit iniiwasan sa lipunan. Ipinamalas niya rin ang pagiging diretso sa kanyang mga ideya at opinyon na malinaw ring matutunghayan sa kanyang mga pelikula. Kung kaya’t hanggang ngayon ay patuloy na pinapanood at hinahangaan ng mga tao mula sa iba’t ibang henerasyon dahil na rin sa mga sitwasyon at ideyang tumutugma sa kahit anong panahon dito sa bansa.

JUAN NAKPIL 1899-1986), unang Pambansang Alagad ng Sining sa Arkitektura, ay ang unang Pilipino na nakasama sa American Institute of Architects. Ipinanganak siya noong 26 Mayo 1899 sa Quiapo, Maynila at supling nina Julio Nakpil at Gregoria de Jesus.

NAPOLEON ABUEVA sa gulang na 46, ang pinakabatang Pilipino na nakatanggap ng parangal na Pambansang Alagad ng Sining. Siya rin ay kilala bilang Ama ng Makabagong Iskultura sa Pilipinas. Nagamit na niya halos lahat ang iba’t ibang uri ng materyal, mula sa matigas na kahoy (molave, acacia, langka, ipil, kamagong at kawayan) hanggang adobe, metal, bakal, semento, marmol, tanso, atbp.

F. SIONIL JOSE isinilang noong Disyembre 3, 1924), ay isa mga pinakabantog na mga Pilipinong manunulat sa wikang Ingles. Nagpapakita ang kaniyang mga nobela at maikling-kuwento ng mga sitwasyon at pakikibakang panlipunan at maging ng kolonyalismo sa Pilipinas. Naisalin ang mga gawa ni José sa 22 mga wika.

NICK JOAQUIN ay isang Pilipinong manunulat, mananalaysay ng kasaysayan at mamamahayag at kilala sa pagsusulat ng mga maikling kuwento at nobela sa wikang Inggles pagkatapos ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig. Dahil sa maraming karanasan noong panahon ng digmaan, ang paksa ng kanyang mga tula ay iba-iba ukol sa makatotohanan at buhay na buhay kaya malapit sa karanasan ng mga mambabasa. Kinikilala rin siyang Quijano de Manila bilang pangalang-panulat. Siya ay ipinalalagay na isang higante sa larangan ng pagsusulat. Ang wika ng kanyang panulat ay malambing at masining.

PAMBANSANG ALAGAD NG SINING

Mga Pambansang Alagad ng Sining

Advertisements

ANG ATING MGA NINUNO

NEGRITO

Ang mga negrito o ita ay matatagpuan sa lahat ng dako ng Pilipinas. Ayon sa kasaysayan ay sila ang kauna-unahang tao sa bansa. Ang pangangaso at kaunting kaalaman sa pagsasaka ang ikinabubuhay nila.

INDONESYO

Sila ay nagmula sa Timog-Silangang Asya. Sila ay may mahahaba at tuwid na buhok, at kayumanggi ang balat. Ang mga Ifugao at Kalinga sa Mountain province ay mga inanak ng mga unang Indonesyo na pumalaot sa ating bayan.

MALAYO

 

Tatlong pangkat ng Malay ang dumating sa pulo. Barangay ang tawag sa pamayanan nila. Ang unang pangkat ay ninuno ng mga etniko ng Hilagang Luzon. Ang ikalawa ay ninuno ng mga Bisaya, Ilokano, Pampagueño at Tagalog. Ang ikatlo ay ninuno ng mga Muslim sa Mindanao.

TAGALOG

Pinaniniwalaang nangaling ang Tagalog sa salitang taga-ilog o mga taong nakatira malapit sa ilog. Gumagamit sila ng barangayen, maliliit na banka, para makarating sa ating pulo. Mahuhusay silang mga mangingisda at magsasaka.

MARANAO

Ang Maranao ang isa sa tatlong pinakamalaking grupo ng mga Muslim sa Pilipinas. Isa sa kanilang katangian ang kahusayan nila sa musika. Nakaka- gawa sila ng ibat-ibang instrumento na lumilikha ng tunog tulad ng gong na yari sa tanso.

IGOROT

Ang mga Igorot ay kilala sa kanilang kasipagan, at katapatan sa kanilang pinagmulan. Ang lupa ang pangunahing pinagkukunan nila ng kabuhayan. Ang salitang Igorot ay likha ng mga Espanyol, na ang ibig sabihin ay Golot (mountain chain) at idinagdag ang unlaping ‘I’ (nakatira sa).

The Divisoria Sidewalk Portrait Artist

I saw this old man sitting on a “bangkito” beside a murky sidewalk doing portraits for a living in Sto. Cristo St. in Divisoria recently. He uses vellum board, cheap coloring pencils, a mongol and an eraser. He even uses a small magnifying glass! I asked him how much he charged for a portrait and he replied with “just enough to make ends meet.” This is proof that you don’t need expensive tools to create fantastic portraits and being an artist, the talent never leaves you even in your twilight years. Kudos to you Manong artist, apir!

PANGKAT ETNIKO SA PILIPINAS

NOTE: This image is not for sale or intended for reproduction. I created this Pangkat Etniko sa Pilipinas chart for educational purposes only. Using this image for monetary gain is strictly prohibited!

TAGALOG

Mula sa katawagang “Taga-Ilog.” May panukala ding nagmula ito sa pangalan ng ilang tribo na mga Tagal, mula sa Borneo at Sumatra. Nabubuhay sila sa pagsasaka, at pangingisda. Pangunahing pananampalataya ang Romano Katoliko. Mayroon na silang kagawian sa pagsulat bago pa man dumating ang mga Kastila, isinusulat nila ang kanilang kaisipan sa mga dahon at sa mga sanga ng mga puno.

PANGASINENSE

Ang Wikang Pangasinan ay nasasailalim sa sangay Malayo-Polynesian. Lingayen ang kabisera ng lalawigan. Ang kanilang pangalan ay nangangahulugan na “Lupa ng Asin” o “Lugar ng paggawa ng Asin.” May saklaw na 5,368.2 kilometro kwadrado ang buong lalawigan at kabuoang populasyon na 2,434,086. Agrikultura ang pangunahing industriya. Isang promenenteng industriya ay ang paggawa ng bagoong.

ILOKANO

Ang Iloko ay wikang gamit ng halos kabuoan ng Hilagang Luzon. Mga pangunahing industriya nila ay paghahabi, pagsasaka, paggawa ng tabako, at pangingisda. Ang mga
produktong agrikultura ay kinabibilangan ng palay, mais, at bawang. Sa Ilocos-Sur matatagpuan ang mga sinaunang bahay kolonyal na itinayo ng mga Kastila sa lungsod ng Vigan.

KAPAMPANGAN

Ang salitang “Kapampangan” ay nagmula sa salitang-ugat na pampang na ang ibig sabihin ay tabing ilog. Malalim ang kasaysayan ng Pampanga at ito ay itinuturing na sentro ng kulinaryo ng Pilipinas dahil sa karamihan ng populasyon nito ay magagaling magluto. Binubuo ng 2,180.7 kilometro kuwadrado ang buong Pampanga. Ang lalawigan ay binubuo ng 20 munisipalidad at dalawang lungsod.

BICOLANO

Ang Bikolano ay isang pangkat etnikong matatagpuan sa mga probinsya ng Camarines Norte, Camarines Sur, Albay, Sorsogon, Catanduanes, at hilagang bahagi ng Masbate. Kilala sila sa mga produkto tulad ng pili na ginagawang suspiros. Kilala rin sila sa kanilang putahe na ginagamitan ng gata na pinaanghang ng siling labuyo tulad ng laing at Bicol express.

BISAYA

Pangunahing naninirahan sa Kabisayaan at hilagang-silangang Mindanao. Cebuano, Hiligaynon, at Waray-waray ang mga pangunahing wika ng mga Bisaya. Isa ang Cebu sa pinakamaunlad na lalawigan sa Pilipinas, at sentro ng kalakalan, komersyo, at industriya sa gitna at timog na bahagi ng Pilipinas. Ang Nuestra Señora de Guadalupe ang patron ng Cebu.

PANGKAT ETNIKO NG VISAYAS AT MINDANAO.

MARANAO

MARANAO Nakatira sila sa paligid ng lawa ng Lanao. Ang kahulugan ng “ranao” ay lawa kung saan hinango ang kanilang pangalan. Ang Marawi ang tinaguriang lungsod ng mga dugong bughaw ng Maranao. Buo pa rin at hindi nai-impluwensiyahan ang kanilang kultura katulad ng disenyo ng damit, banig at sa kanilang mga kagamitang tanso.

TBOLI

T’BOLI Sa Cotabato nakatira ang mga T’Boli. Gumagawa sila ng tela para sa mga damit mula sa T’Nalak na hinabi mula sa hibla ng abaka. Maaaring magasawa ng marami ang mga lalaki, nagpapalagay ng tatu o hakang ang mga babae. Ang kanilang ikinabubuhay ay pangangaso, pangingisda, at pangunguha ng mga prutas sa kagubatan.

TAUSUG

TAUSUG Ang mga Tausug na nakatira malapit sa dagat ay mga mangingisda, at magsasaka naman ang mga nasa loobang bahagi. Naninisid ng perlas na kanilang ipinangpapalit ng tanso at bakal sa mga taga Borneo at ng pagkain sa mga magsasaka. Ang kalakalang ito ang nagdala ng Islam sa Sulu.

BADJAO

BADJAO Naninirahan sa Sulu. Samal ang kanilang wika. Nakaira sila sa bangkang-bahay na may iisang pamilya na binubuo ng dalawa hanggang tatlongpu. Pangingisda ang pangunahin nilang hanapbuhay. Gumagawa din sila ng mga Vinta at mga gamit sa pangingisda tulad ng lambat at bitag. Karamihan sa mga Badjao ay mga Muslim.

SUBANEN

SUBANEN Matatagpuan sa kabundukan ng Zamboanga del Norte at Zamboanga del Sur. Kayumanggi ang kanilang kulay at may makapal at maitim na buhok. Naniniwala sila na sa iisang ninuno lang sila nagmula.

BAGOBO

BAGOBO Matatagpuan sa mga baybaying golpo ng Davao. Maputi ang kutis at kulay mais ang kanilang buhok na may natural na kulot. Napapangkat sa tatlo ang tradisyunal na lipunan ng mga Bagobo. Ang Bayani, ang Mandirigma, at ang pinuno ng mga ito ang Datu na tumatayong huwes, nag-aayos ng gulo at tagapagtanggol ng tribo.

YAKAN

YAKAN Sila lamang ang tanging pangkat na kapwa nagsusuot ng malong ang lalaki at babae. isinusuot ng lalaking Yakan ang malong sa kaniyang ulo samantalang nakapulupot naman ito sa baywang ng mga babae. Patriarka ang uri ng lupaing Yakan. Maaari ding magpakasal ng higit sa apat ang lalaki kung may kakayahang magbigay ng sapat na kabuhayan.

MANGYAN

MANGYAN Nakatira sila sa liblib na pook ng Mindoro. Kumukuha sila ng ikinabubuhay sa kagubatan, pangisdaan at kalakal sa Mindoro. Sinaunang alpabeto ang gamit sa pagsulat ng mga pagpapantig. Ang ambahan ang kanilang panitikan na napanatili sa pamamagitan ng pag-ukit nito ng kutsilyo, mga kagamitan at sa mga lalagyan ng nganga.

TAGBANUA

TAGBANUA Nakatira sa baybaying dagat sa gitnang Palawan. Pangingisda, paghahalaman at pangangaso ang kanilang kabuhayan. Makasampu ang kanilang tawag sa pinuno ng pangkat. Blusang mahahaba ang manggas at makukulay na paldang patadyong ang kasuotan ng mga babae, samantalang bahag naman ang kasuotan sa mga lalaki.

PANGKAT ETNIKO NG LUZON.

NOTE: This image is not for sale or intended for reproduction. I created this Pangkat Etniko ng Luzon chart for educational purposes only. Using this image for monetary gain is strictly prohibited!

EtnikoLuzon

Pangkat Etniko ng Luzon, Philippines

MGA PANGKAT ETNIKO NG LUZON

Tinguian

TINGUIAN

Tinguian- Matatagpuan ang mga Tinguian sa Abra. Naglalagay sila ng tatu at itim sa ngipin upang akitinang napupusuan. Naniniwala sila sa pagkakaroon ng isang asawa lamang at pinapatawan ng malaking multa ang pagtataksil sa asawa.

Kankanai

KANKANAI

Kankanai- Pangatlo sa pinakamalaking pangkat sa bulubunduking lalawigan ng Hilagang Luzon. Naniniwala sila sa pagkakaroon ng iisang asawa. Kadalasan ang Kadangyan na tradisyonal na aristokrasya at ang mga matatanda ang may malaking impluwensiya sa lipunan.

Kalinga

KALINGA

Kalinga- Matatagpuan sa pinakahilagang bahagi ng Luzon. Mahalaga sa kanila ang mga palamuting alahas sa buong katawan. Maaari silang magkaroon ng higit sa isang asawa. Bilang mandirigma at mamumugot, ginagawa nila ang budong, isang kasunduang pangkapayapaan, upang makaiwas sa digmaan.

Ivatan

IVATAN

Ivatan- Matatagpuan sa Batanes. Karaniwan sa kanila ang pagsusuot ng vakul, isang uri ng sombrero na gawa sa hinabing dahon ng voyavoy. Madalas dinaraanan ng bagyo ang Batanes kaya mababang hugis-kahon ang kanilang bahay na yari sa bato, kogon at apog. Pangunahing ikinabubuhay nila ay ang pagtatanim ng mga halamang-ugat.

Isneg

ISNEG

Isneg- Kilala rin sa tawag na Ina-gang na matatagpuan sa Kalinga at Apayao. Ang pamayanan nila ay matatagpuan sa mga matarik na dalisdis at mababang burol na malapit sa ilog. Bigas ang pangunahing pagkain nila at ginagawa nila ang pagtatanim matapos ang ilang ritwal o seremonya ayon sa kanilang paniniwala na kaugnay ng lupa, ilog at gubat.

Ifugao2

IFUGAO

Ifugao- Matatagpuan sa gitnang bahagi ng Luzon. Galing sa salitang “Ipugo” na ang ibig sabihin ay “mulasa mga burol” sila ang gumawa ng Rice Terraces na walang gamit na makina, ginawa nila ito sapamamagitan ng kanilang kamay. Mga kubong kuwadrado ang kanilang tipikal na pamayanan.

Ibaloi

IBALOI

Ibaloi- Matatagpuan sa Timog Silangan ng Benguet. Kasama sa wika ng mga Ibaloi ang ilang salitang Ilokano at Pangasinense. Masisipag na magsasaka at may mga batas na sumasakop sa mga kaugalian sa kasal, diborsyo, pagmamana at mga krimen. Kinikilala din nila ang Pambansang Pamahalaan.

Gaddang

GADDANG

Gaddang- Tinatawag ding Iraya ang pangkat na ito na matatagpuan sa Nueva Vizcaya at Isabela.Tahimik at matulungin ang mga Gaddang bagaman handa silang makipaglaban kung kinakailangan. Pagsasaka ang pangunahing ikinabubuhay nila.

Aeta

AETA

Aeta- Pandak, maitim, kulot ang buhok, itim ang mga mata, pango ang ilong at nakahabag. Pinaniniwalaang ang mga Negrito o Ita ay ang mga pinakaunang tao sa Pilipinas. Ang pangangaso at kaunting kaalaman sa pagtatanim ang pangunahing ikinabubuhay nila.